آلفابت، مایکروسافت، آمازون، متا و اوراکل ۱.۶۵ تریلیون دلار بدهی پنهان دارند

ظاهرا پنج شرکت از بزرگ‌ترین شرکت‌های فناوری آمریکا، بدهی‌های عظیمی را خارج از صورت‌های مالی رسمی خود پنهان کرده‌اند. آلفابت، مایکروسافت، آمازون، متا و اوراکل در مجموع حدود ۱.۶۵ تریلیون دلار تعهد مالی دارند که در ترازنامه‌های عمومی آن‌ها دیده نمی‌شود. این رقم از ۱.۳۵ تریلیون دلاری که این شرکت‌ها در سه‌ماهه گذشته رسماً اعلام کردند بیشتر است.
به گزارش رسانه اخبار فناوری تکنا، متا به‌تنهایی حدود ۴۲۰ میلیارد دلار تعهد خارج از ترازنامه دارد. تحلیلگران مقایسه‌هایی مستقیم با انرون انجام داده‌اند؛ شرکت فعال در تجارت انرژی که فروپاشی آن در سال ۲۰۰۱ همچنان نمونه‌ای هشداردهنده در امور مالی شرکتی به شمار می‌رود. نگرانی اصلی این است که ساختارهای مالی پیچیده می‌توانند تصویری بسیار سالم‌تر از واقعیت اقتصادی یک شرکت ارائه دهند.
پژواک‌های انرون
این غول‌های فناوری مانند انرون از نهادهای با هدف خاص (Special Purpose Vehicles) استفاده می‌کنند؛ شرکت‌های تابعه‌ای که از نظر حقوقی مستقل هستند و امکان نگه‌داشتن بدهی خارج از دفاتر مالی شرکت اصلی را فراهم می‌کنند. چنین ترتیباتی ممکن است گزارش‌های مالی شرکت را بسیار سالم‌تر از واقعیت بنیادی آن در هر مقطع نشان دهند و سنجش میزان مواجهه مالی واقعی را برای سرمایه‌گذاران دشوارتر سازند.
این ساختار حسابداری در صورت اجرای صحیح قانونی است، اما منتقدان می‌گویند ارزیابی دقیق مجموع ریسک مالی شرکت را پیچیده می‌کند. تام سلینگ (Tom Selling)، مشاور حسابداری فنی، به بلومبرگ گفت این نوع رویه حسابداری اکنون رایج شده است. او هشدار داد اگر یکی از این شرکت‌ها بنایی پوشالی باشد که با همین رویه حسابداری خود را سرپا نگه می‌دارد، خطر اصلی دقیقاً همان‌جا شکل می‌گیرد.
این هشدار، بررسی دوباره شیوه‌های گزارش‌دهی شرکتی در بخش فناوری، به‌ویژه میان شرکت‌های نام‌برده در تحقیق، را تشدید کرده است. این نظارت زمانی افزایش می‌یابد که شرکت‌ها همچنان برای توسعه ظرفیت محاسباتی موردنیاز سامانه‌های هوش مصنوعی پیچیده‌تر، هزینه‌های سنگینی متحمل می‌شوند. فشار مالی نیز با گسترش پروژه‌های بلندمدت و عظیم ساخت مراکز داده بیشتر شده است.
فشار مالی فزاینده
این شرکت‌ها برای حفظ توان رقابت در مسابقه هوش مصنوعی، مبالغ هنگفتی را به پروژه‌های وسیع و بلندمدت ساخت مراکز داده اختصاص می‌دهند. میزان مخارج برنامه‌ریزی‌شده برای مراکز داده در سراسر صنعت به سطوحی رسیده که در تاریخ شرکت‌ها به‌ندرت مشاهده شده است. با توجه به تغییر سریع فناوری و بازار، هنوز مشخص نیست این سرمایه‌گذاری‌های زیرساختی عظیم در نهایت بازده مالی خواهند داشت یا خیر.
نیکی آسیا می‌گوید بسیاری از این شرکت‌ها برای جذب منابع مالی بیشتر، سهام جدید نیز منتشر می‌کنند. بااین‌حال، تأمین سرمایه از این طریق خطر کاهش سهم نسبی سهام‌داران فعلی را به همراه دارد و ممکن است طی ماه‌های آینده اعتماد سرمایه‌گذاران را به‌تدریج تضعیف کند. چنین رقیق‌شدنی همچنین می‌تواند در صورت کوچک‌شدن یا ترکیدن ناگهانی حباب گسترده هوش مصنوعی، آسیب‌پذیری شرکت‌ها را بیشتر کند.
اگر صنعت نتواند تقاضای واقعی کافی برای توجیه این موج هزینه‌کرد مراکز داده ایجاد کند، نگرانی سرمایه‌گذاران ممکن است عمیق‌تر شود. چهار شرکت از پنج شرکت نام‌برده در تحقیق قرار است طی هفته‌های آینده گزارش درآمد سه‌ماهه دوم خود را منتشر کنند. با توجه به اهمیت این افشاگری‌های مالی، بازارها و تحلیلگران هر گزارش درآمد را با دقت دنبال خواهند کرد.
در نهایت، هنوز واقعاً روشن نیست که این غول‌های فناوری با تداوم استفاده از بدهی‌های خارج از ترازنامه و سرمایه‌گذاری عظیم در مراکز داده، به نمونه‌ای شبیه انرون تبدیل خواهند شد یا صرفاً راهبرد رشدی تهاجمی اما از نظر مالی سالم را دنبال می‌کنند. پاسخ این پرسش فعلاً نامشخص است و به گزارش‌های مالی آینده وابسته خواهد بود.